Helden - een column van Corry Schellekens - de Senioor

Informatie over activiteiten
voor senioren in Amersfoort e.o.
Ga naar de inhoud


Volgens mij kies je er niet voor om een held of heldin te zijn. Je bent het of je bent het niet. Op grond van de dingen die je doet wordt heldendom je toegekend. Mensen gaan jou zien als een vrouw of man die een voortrekkersrol durft in te nemen of als iemand die ondanks zichzelf zo’n rol vervult. Het is iemand aan wie anderen zich kunnen spiegelen, op wie mensen hun dromen en verlangens kunnen projecteren.
In de weken rondom Pasen overleden twee bekende Nederlanders: JC en JS. De ene stierf op 68 jarige leeftijd en was een internationaal gevierde voetballer. De andere werd 95 en hij begon op latere leeftijd te schrijven over zijn leven in het concentratiekamp Sobibor. Hij was één van de achttien Nederlandse overlevenden uit dat kamp.
Voor vele mannen en jongens vervulde JC een voorbeeldrol en ook vrouwen waren onder de indruk van zijn charismatische uitstraling. De stroom nieuws over zijn leven en dood hield maar niet op en eerlijk gezegd vond ik het teveel van het goede. Ik geef toe dat ik niet zo veel met hem had, vroeger thuis al niet. Het was toen: je bent voor hem of tegen hem, een tussenweg bestond gewoon niet.

Bij de viering van vijftig jaar bevrijding in 1995 werd op 4 en 5 mei in de Geldermalsense veiling de theaterproductie “Binnen de poorten” opgevoerd. Het boek waarop dit theaterstuk was gebaseerd is geschreven door Jules Schelvis. Dochter M. speelde erin mee en zo maakte ik kennis met deze kleine, breekbare man. Het was niet de beste tijd in mijn leven: pas gescheiden, alleenwonend op een kamertje in Utrecht en de studiegenoot met wie ik naar de uitvoering zou gaan, belde op het laatste moment af omdat zij liever aan het strand bleef vanwege het mooie lenteweer. Ik herinner mij een warme en eenzame avond in een overvolle veilinghal en ‘s avonds laat terug in Utrecht ben ik door de stad gaan zwerven.  
Mijn kamer was te klein om alles wat deze voorstelling in combinatie met mijn eigen geschiedenis in mij opriep, te bevatten.
JS is internationaal bekend geworden omdat hij vanaf zijn pensionering is blijven vertellen over de gruwelen van de Holocaust en omdat hij wilde dat de geschiedenis ervan nooit zal verdwijnen. Er was veel aandacht voor zijn leven en werken en toch las ik in een ingezonden brief dat vergeleken met voetbalheld JC hij er bekaaid was afgekomen.

Het is niet terecht om twee mannen uit totaal verschillende werelden met elkaar te vergelijken. Het valt me weleens op dat mensen de neiging hebben om hun eigen verdriet af te zetten tegen dat van iemand anders. Maar de ene held is de andere niet en het ene verdriet is ook het andere niet.  
JC heeft ongetwijfeld het voetballen op de internationale kaart gezet en daarin veel betekend. JS heeft het leven in de concentratiekampen onder onze aandacht gebracht en onze ogen geopend voor wat daar gebeurde en hoe mensen uit zo’n hel toch hebben kunnen overleven. Zijn levenswerk is van uitzonderlijke betekenis, voor toen en voor nu.

Op 4 mei herdenken we mensen als JS.

Corry Schellekens  

Redactie van deze site: Henry Schotkamp.
Als u wilt reageren, kunt u mailen naar het bij het betreffende artikel vermelde e-mail adres,
of indien algemeen naar: redactie@de-senioor.nl
Terug naar de inhoud